TALEPTEKİ daralma, enflasyon üzerinde de etkisini gösterdi.
Tüketici fiyatları haziran ayında bir önceki aya göre yüzde 0.11 artarken, yıllık TÜFE yüzde 5.73 oldu. Üretici fiyatları ise haziran ayında 0.94 artış gösterirken, yıllık bazda yüzde 1.86 düşüş gerçekleşti. Bu sonuçlarla birlikte enflasyon ilk kez hedefle uyumlu patikanın alt sınırının altında kaldı. Oysa Merkez Bankası, enflasyonun haziran ayında alt sınır olarak yüzde 6.8 olacağı öngörüsünde bulunmuştu. Önceki dönemlerde enflasyon patikanın üst sınırını aşmış, Merkez Bankası sapmanın nedenlerini hükümete iletmişti.
ÜFE 8 aydan sonra arttı
Haziran ayı rakamlarında dikkat çeken bir noktada üretici fiyatlarıyla enflasyonun, 8 aylık kesintisiz düşüşten sonra yükselmesi oldu. Ancak aylık bazda da oranlar, bir önceki yıl ile karşılaştırılınca TÜFE’de 0.47 puan, ÜFE’de ise 0.62 puan düşüş yaşandı.
Bir yılda 18 puanlık düşüş yaşandı
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) dün açıkladığı veriler, enflasyonda yıllık bazda yaşanan düşüşü ortaya koydu. Yıllık TÜFE’deki yüzde 5.73’lik artış, yıllık ÜFE’deki yüzde 1.86’lık gerileme ile birlikte enflasyon, geçen yılın aynı ayına göre TÜFE’de 4.88 puan, ÜFE’de 18.89 puan altında gerçekleşti. Geçen yılın aynı ayında yıllık enflasyon TÜFE’de yüzde 10.61, ÜFE’de yüzde 17.03 olmuştu.
407 maddenin fiyatı geriledi
Öte yandan TÜFE’de haziran ayında endekste yer alan 449 maddeden 95 maddenin ortalama fiyatında değişim olmadı. 203 maddenin ortalama fiyatında artış, 151 maddenin ortalama fiyatında ise düşüş gerçekleşti. ÜFE’de ise haziran ayında endekste bulunan toplam 768 maddeden 201 maddenin ortalama fiyatında değişim olmadı. Yine ÜFE’de 311 maddenin ortalama fiyatında artış, 256 maddenin ortalama fiyatında ise düşüş oldu.
İstanbul ve Ankara’da eksi
İstatistiki bölgeler itibariyle bakıldığında haziran ayında en yüksek enflasyon 0.97 ile Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli’de görüldü. Enflasyon Ankara’da yüzde 0.34, İstanbul’da yüzde 0.11 düşerken, İzmir’de yüzde 0.79 artış oldu. En büyük fiyat düşüşü yüzde 0.78 ile Mardin, Batman, Şırnak, Siirt’te görüldü.
Özel kapsamlı TÜFE yüzde 0.56
HAZİRAN ayına ilişkin özel kapsamlı tüketici fiyatları endeksi göstergelerine bakıldığında, "çekirdek enflasyon" yerine açıklanan TÜFE göstergeleri geçen ay, mevsimlik ürünler hariç yüzde 0.56, işlenmemiş gıda ürünleri hariç ise 0,63 arttı. Fiyatlar, enerji hariç yüzde 0,15 gerilerken, işlenmemiş gıda ürünleri ve enerji hariç yüzde 0.42 arttı. Fiyatlar, enerji hariç ve alkollü içkiler ile tütün ürünleri hariç yüzde 0.17, enerji hariç ve alkollü içkiler ile tütün ürünleri hariç ve fiyatları yönetilen,÷ yönlendirilen diğer ürünler, dolaylı vergiler hariç enflasyonda da yüzde 0.49 düştü.
Yaz gelince en yüksek artış ulaştırmada oldu
ANA harcama grupları itibariyle bakılınca haziranda bir ay öncesine göre en yüksek artış yüzde 2.82 ile ulaştırma grubunda gerçekleşti. Haziran ayında endekste yer alan gruplardan haberleşmede yüzde 1.17, çeşitli mal ve hizmetlerde yüzde 0.98, eğlence ve kültürde yüzde 0.97, eğitimde yüzde 0.93, konutta yüzde 0.70, lokanta ve otellerde yüzde 0.38, alkollü içecekler ve tütünde yüzde 0.01 artış oldu. Ev eşyasında yüzde 0.06, giyim ve ayakkabıda yüzde 0.79, gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzd 1.56 düşüş gerçekleşti. Sağlık grubunda ise değişim yaşanmadı. Tüketici fiyatları endeksi kapsamındaki mal ve hizmetler içinde haziran ayında en yüksek fiyat artışı yüzde 30.32 ile bir haftalık ve daha uzun süreli yurt içi turlarda yaşanırken, en fazla düşüş yüzde 52.85’le kirazda yaşandı. ÜFE kapsamında ise haziran ayında en çok fiyat artışı yüzde 42.86 ile sivri biberde görüldü.
Merkez faizi biraz daha düşürebilir
ENFLASYONUN seyri sanayicinin, gösterge faizlerdeki düşüşün devam etmesi yönündeki isteğini bir kez daha dile getirmesine neden oldu. Bursa Ticaret ve Sanayi Odası (BTSO) Yönetim Kurulu Başkanı Celal Sönmez, enflasyonun beklentilere uygun olarak düştüğünü belirken, şöyle konuştu: "Düşen enflasyon, Merkez Bankası’nın faizleri biraz daha düşürmesine yol açabilir. İsveç negatif faize geçti. Bizde de o ölçüde olmasa da faizler düşme süreci içinde. Ne kadar hızlı bir şekilde üretim ve yatırıma dönersek, o kadar karlı olacağız."