|
|
24 Eylül 2008 Çarşamba 14:38
|
Ekonomi
|
NÜKLEER SANTRAL İHALESİNE TEK TEKLİF GELDİ; o da Ruslar'dan... 1970'ten bu yana bu ihale, Türkiye'nin 4'ÜNCÜ HÜSRANI MI OLACAK?
İhaleye sadece Rus, Atostroyexport teklif verdi... Rusların yerli ortağı PARK GRUBU... HERKES İHALE DERKEN, TETAŞ GENEL MÜDÜRÜ 'YARIŞMA' DİYOR...
TETAŞ Genel Müdürü Hacı Duran Gökkaya açıkladı:
13 firma başvuru aldı, bu firmalardan 6 dosya ile müracaat eden olmuştur. Bu müracaatların 5 tanesi teşekkür zarfı olup 1 tane firma yarıyşmaya teklifte bulunmuştur: Yerli ortağı Park Grubu olan Rus Atostroyexport...
TETAŞ olarak tüm firmalara teşekkür ederken, şimdi komisyonumuz bu dosyayı tetkik edecek.
Süreç yarışma olarak geçtiği için yarışma idiyoruz. Bize teklif veren firma olarak değerlendirin. Komisyon, teklifi inceleyecek, değerlendirme yaptıktan sonra kamuoyuna açıklanacak."
4'ÜNCÜ DE HÜSRAN OLACAK GİBİ
Erteleme isteyen şirketlerin teşekkür mektubu vermeleri ihalenin ertelenmesine neden olabilecek.
13 yatırımcı ilgilendi, nükleere tek teklif geldi
Mersin-Akkuyu’da kurulacak nükleer santral için yapılan ihalede beş firma teşekkür mektubu sundu, sadece Rus Atostroyexport’tan teklif geldi. İhale için 13 firma şartname almıştı.
Yaklaşık 50 yıl önce nükleer enerji konusunda çalışmaya başlamasına rağmen nükleer santral ihaleleri üç kez başarısızlıkla sonuçlanan Türkiye, yarışma şeklindeki dördüncü ihaleye çıkıldı.
Mersin-Akkuyu’da kurulacak Türkiye’nin ilk nükleer santral inşaatı için geçen Mart ayında açılan yarışma çerçevesinde son teklifler alındı.
İhaleye 6 firma grubundan zarf geldiğini açıklayan İhale Komisyonu Başkanı Yaşar Çakmak, bu firma gruplarından sadece Rus Atostroyexport’un teklif verdiğini, diğerlerinin teşekkür ederek yarışmaya katılmadığını açıkladı.
Zarf veren firma grupları Fransız-Belçikalı Suez-Tractebel, Hollanda merkezli Unit Investments, Ak Enerji, Kanadalı AECL ve Rus Atomstroexport-Inter RAO-Park Teknik ve Hattat Holding oldu. TAEK, ihaledeki tek teklifi nükleer santral ölçütlerine göre değerlendirecek.
10-11 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM
Nükleer santral, ilk yatırım maliyetlerinin yüksek olmasına karşın yakıt maliyetlerinin düşüklüğü, dışa bağımlılığın azaltılması ve çevre kirliliği açısından en temiz enerji elde etme yöntemi olması nedeniyle Türkiye’nin tercihleri arasında bulunuyor.
Nükleer santralın 3 bin megavat (MW) gücünde olması durumunda 5-6, 5 bin MW gücünde olması durumunda 10-11 milyar dolarlık bir yatırım söz konusu olacağı belirtiliyor. Türkiye elektrik enerjisi üretimi içinde nükleer santrallerinin payının 2020 yılına kadar asgari yüzde 8, 2030 yılına kadar ise yüzde 20 olmasını hedefliyor.
TAEK’İN NÜKLEER KRİTERLERİ NELER?
İhalede TAEK’in nükleer santral kriterlerini yerine getirmeyen firmanın teklifi kabul edilmeyecek. TAEK’in kriterlerine göre, nükleer güç santrali güncel ve kanıtlanmış teknolojik yenilikleri kapsayacak. Başta uluslararası atom enerji normları olmak üzere uluslararası normlara uygun olacak. Santralin ciddi kaza sınıfına giren kazalara karşı da radyolojik sonuçları hafifletecek önlemleri alacak şekilde tasarlanmış olması değerlendirmede dikkate alınacak.
EN AZ 40 YIL HİZMET EDECEK
Nükleer güç santralinin hizmet edeceği süre en az 40 yıl olacak. Yerli katkı payına yönelik plan ve program önerilecek. Plan ve programda en az yüzde 60 yerli katkı payına ulaşılacak süreç gösterilecek.
İşletme deneyimi, santralların işletme deneyimi değerlendirmede dikkate alınacak. İkinci nesil santrallerin işletme deneyimini gösterir tedarikçinin ülkesine veya diğer ülkelerdeki referans örnek ve örneklerinin belgelenmesi gerekecek.
Değerlendirmeye alınacak santral tipleri teknolojik olarak sınanmış olacak. Bu nedenle 4. nesil nükleer santraller değerlendirmeye alınmayacak. Teknolojik sınanmışlık ölçütüyle üçüncü nesil santrallerin önünün açılması hedefleniyor.
KAÇ FİRMA ŞARTNAME ALMIŞTI?
Mersin Akkuyu’da kurulması planlanan Türkiye’nin ilk nükleer santral inşaatının yapım ve işletimi için bugüne kadar 13 yerli ve yabancı firma TETAŞ’tan şartname aldı. Söz konusu firmalar şöyle:
AECL Atomic Energy Of Canada Limited (Kanada)
Itochu Corporation (Japonya)
Vinci Construction Grand Projets (Fransa)
Suez Tractebel (Fransa-Belçika)
Atostroyexport (Rusya)
KEPCO (Güney Kore-Türkiye)
China Nuclear Power Components Co. (Çin)
Unit Investment N.V. (Hollanda)
Hacı Ömer Sabancı Holding (Türkiye)
Alsim-Alarko Sanayi Tesisleri (Türkiye)
Hattat Holding (Türkiye)
RWE (Almanya)
Ak Enerji (Türkiye)
NÜKLEER ENERJİ RÜYASI 1960’DA BAŞLADI
Türkiye’nin nükleer enerji rüyası 1960’ta başladı. ABD soğuk savaş döneminde jüpiter balistik füzelerinin Türkiye’de konuşlanması karşılığında Küçükçekmece’de nükleer araştırma reaktörünün kuruluşuna yardım etti. İlk nükleer enerji projesi ise 1967-1970 yıllarında gündeme geldi. 7 yıl sonrası için 300 MW’lık kurulu güçte bir santral düşünüldü. Ancak proje rafa kaldırıldı. 1974’te Akkuyu’da bir nükleer santral kurulması planlandı, fakat bu projede de hayata geçirilemedi.
1983 yılında dönemin Başbakanı Turgut Özal tarafından Akkuyu’da 600 MW’lik kurulu güçte bir nükleer santral projesi gündeme getirildi. Ancak yap-işlet-devret modelinin öne sürülmesi, nükleer ile yolları bir kez daha ayırdı.
1987 Çernobil kazasının ardından TAEK’in Nükleer Enerji Dairesi kapatıldı. 1994 yılında danışmanlık ihalesi açıldı ve Güney Kore kazandı. 1998’de nükleer santral ihalesi tekrar açıldı. ABD-Japonya ortaklı Westinghouse-Missubishi konsorsiyumu, Kanada’nın AECL (Candu) ve Almanya-Fransa ortaklı NPI firmaları ihaleye teklif verdiler. 25 Temmuz 2000 tarihinde dönemin Başbakanı Bülent Ecevit, nükleer enerji planlarından çok pahalı olduğu için vazgeçildiğini açıkladı ve bakanlar kurulu kararıyla ihale ertelendi.
Sinop'ta nükleer santral için ön anlaşmayı imzalayan G.Koreli KEPCO santralın güvenilirliğini ilginç bir testle kanıtlayacak.
Hazine, IMF anlaşmasının rafa kalkmasının hemen ardından yurt dışında ‘güven testi’ne çıktı. 11 yıl vadeli Türk eurobond’larına bir dakika içinde 2.5 milyar dolar talep geldi.
Telekom devi Telmex'in sahibi Meksikalı işadamı Carlos Slim, 53,5 milyar dolarlık servetiyle Forbes dergisinin bu yılki milyarderler listesinde birinci sırada yer aldı.
Ülker grubunun çatısı konumundaki Yıldız Holding, 2010’da kişisel bakım ürünleri alanındaki yatırımlarını büyütecek.
İngiliz Bankası HSBC'nin İsviçre'deki 15 bin müşterisinin hesap bilgilerinin çalındığı ortaya çıktı.
Kapanış saatlerinde doların satış fiyatı değişmeyerek 1,5380 lirada kalırken, avronun satış fiyatı 2,0970 liraya yükseldi. Borsa günün tamamında 376,45 puan geriledi.
|