|
|
20 Şubat 2009 Cuma 08:09
|
Ekonomi
|
MARKALARI ve TASARIMLARI koruyacak yasa, meclise sunuldu
PEKİ BU YASALAR NE GETİRİYOR?
Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Tasarısı, TBMM Başkanlığına sunuldu.
Tasarımların korunmasıyla yaratıcılığın ve yenilikçiliğin teşvikini, rekabet ortamının iyileştirilmesini ve sanayinin gelişmesini sağlamayı amaçlayan tasarıya göre, tasarım, ''Bir ürünün tümü veya bir parçasının ya da üzerindeki süslemenin çizgi, şekil, biçim, renk, doku veya malzeme gibi özelliklerinden kaynaklanan görünümünü'' diye tanımlanacak.
Yürürlükten kaldırılacak olan Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamede, ''... endüstriyel yolla veya elle üretilen herhangi bir nesne...'' diye yer alan ürün tanımında değişiklik yapan tasarıya göre, sadece endüstriyel ürünlere ait tasarımlar değil, aynı zamanda bir zanaatkarın ortaya koyduğu ürünlere ait tasarımlar da koruma kapsamına alınacak.
Kanunla sağlanan korumadan yararlanacak kişiler, kanundan daha elverişli hükümleri içermesi durumunda, uluslararası anlaşma hükümlerinin uygulanmasını talep edebilecek.
Tasarım, ''yeni'' ve ''ayırt edici'' niteliğe sahip olması şartıyla kanunla sağlanan haklar kapsamında korunacak.
Tasarıya göre, tasarımı kamuya sunma; sergileme, satış gibi yollarla piyasaya sürme, kullanma, tarif, yayım, tanıtım veya benzer amaçlı faaliyetleri kapsayacak. Tasarımın gizlilik şartıyla üçüncü bir kişiye açıklanması kamuya sunma sayılmayacak.
Tasarım hakkı ile sağlanan korumanın kapsamına, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde farklı bir genel izlenim yaratmayan bütün tasarımlar girecek. Koruma kapsamının değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınacak.
Kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı tasarımlar, koruma kapsamı dışında olacak. Madde gerekçesinde, bu tasarımların koruma kapsamı dışında tutulmasının nedenine açıklık getirildi. Bu tür tasarımlara bazı sınırlamalar getirilmesinde kamu yararı olduğu belirtilen madde gerekçesinde, şu görüşlere yer verildi:
''Mevcut uygulamada Türk Patent Enstitünün kamu düzenine ve genel ahlaka aykırı talepleri reddetme yetkisi bulunmamakta, başvurular bu kapsamda bir incelemeye tabi tutulmaksızın yayımlanmaktadır. Bu madde, söz konusu durumun önlenmesi için düzenlenmiştir. Türk Bayrağı Kanunu gibi özel kanunlarla korunan objelerin yanı sıra tasarım hakkının, tasarımın sahibi olduğunu iddia eden kişinin tekeline verilmesinin kamu düzeni açısından sakıncalı olacağı, tasarımların ayrıca, işkence aleti, pornografik ürünler veya terör örgütlerinin simgelerini içeren tasarımlar gibi konusu suç teşkil eden ve toplumun genelince kabul edilmiş ahlak kurallarına aykırı unsurlar içeren ürünlere ait olması durumunda kanunla verilen haklardan yararlanamaması amaçlanmıştır.''
Tasarım hakkı, tasarımcıya veya haleflerine ait olacak. Tüzel kişiler, tasarımcı olamayacak.
Tasarımın birden fazla kimsenin yaratıcı ortak çaba ve katkısıyla meydana getirilmiş olması halinde, taraflar arasında aksine bir anlaşma yoksa, tasarımcıların, tasarım üzerinde ortak hak sahibi oldukları kabul edilecek. Ortak hak sahipliği durumunda, tasarım üzerinde herhangi bir paylaşıma gidilemeyecek.
Hak sahiplerinden her biri tasarım tescilinden doğan hakların korunması için gerekli tedbirleri alabilecek, hukuk veya ceza davası açabilecek.
Çalışanların işyerinde ya da kamu idaresinde yükümlü oldukları faaliyetin gereği veya işverenin talimatı doğrultusunda ya da işletmenin veya kamu idaresinin büyük ölçüde deneyim ve çalışmalarına dayanan ve çalışanların iş ilişkisi sırasında yaptıkları tasarımların hak sahibi, işveren olacak.
Hak talebinde bulunan çalışana, süresinde bildirimde bulunmaması halinde, işverenin tasarıma ilişkin hakkı ortadan kalkacak.
Çalışanların tasarımları için uygulanan hükümler, öğretim elemanlarının yaptığı tasarımlar için de uygulanacak.
Tasarım tescil başvurusu gerçek hak sahibi olmayan bir kişi tarafından yapılmış veya tasarım bu kişi adına tescil edilmişse, gerçek hak sahibi olduğunu iddia eden kişi, tasarım hakkı sahipliğinin kendisine devredilmesi için mahkemeye başvurabilecek.
Tasarımın kullanılması hak ve yetkileri, tasarım hakkı sahibine ait olacak.
Üçüncü kişiler, tasarım hakkı sahibinin izni olmadan, koruma kapsamındaki tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı bir ürünü üretemeyecek, piyasaya sunamayacak, satamayacak, ticari amaçlı kullanamayacak ya da bu amaçlarla elde bulunduramayacak, sözleşme yapmak için icapta bulunamayacak, bir başka şekilde ticaret alanına çıkaramayacak, gümrük bölgesine yerleştiremeyecek, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutamayacak.
Tescilsiz tasarım sahibine ise sadece korunan tasarımın kopyalanması halinde bu haklar verilecek.
MARKALARA KORUMA GELİYOR
Tescil edilen markaların korunması amacıyla hazırlanan Markalar Kanunu Tasarısı, TBMM Başkanlığına sunuldu.
Tasarıya göre, bir teşebbüsün mal veya hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal ya da hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlaması koşuluyla; kişi adları dahil, özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar, malların veya ambalajlarının biçimi gibi çizimle görüntülenebilen her türlü işaret marka olabilecek.
Marka koruması, tescille elde edilecek. Ayırt edici niteliğe sahip olmayan markalar; ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren ya da malların ve hizmetlerin diğer özelliklerini belirten işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren markalar tescil edilmeyecek.
Daha önce tescil edilmiş ya da tescil başvurusunda bulunulmuş marka ile ayırt edilemeyecek kadar benzer olan markaların da tescil edilemeyeceği öngörülen tasarıda, kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı markalar, tarihi, kültürel değerler bakımından halka mal olmuş nişan, rozet, arma, amblem gibi işaretleri veya adlandırmaları içeren markalar, dini değerleri ve sembolleri içeren markaların tescili Türk Patent Enstitüsü tarafından reddedilecek.
Tescilli markanın koruma süresi, başvuru tarihinden itibaren 10 yıl olacak. Koruma süresi sona eren marka, başvurulması halinde 10'ar yıllık dönemler halinde yenilenecek.
Tescilli bir marka, devredilebilecek, diğer şekillerde mülkiyet değişikliğine konu olabilecek, miras yolu ile intikal edebilecek, rehnedilebilecek.
Markaya ilişkin mülkiyet değişikliği sonucunu doğuran hukuki işlemler, Sicile kaydedilmediği sürece, Enstitü tarafından hak sahibine yapılacak bildirimlerde mevcut Sicil kaydı esas alınacak.
Tescilli bir marka, teşebbüsten bağımsız olarak, tescil edildiği mal veya hizmetlerin tümü ya da bir kısmı için devredilebilecek.
Tescilli bir marka, teşebbüsten bağımsız olarak rehnedilebilecek ve haczedilebilecek. Rehin sözleşmesinin yazılı şekilde yapılması ve taraflarca imzalanması zorunlu olacak.
Tescilli bir marka, teşebbüsten bağımsız olarak haczedilebilecek. Haciz, sicile kaydedilecek ve Gazetede yayımlanacak.
Tescilli bir markanın kullanım hakkı, tescil edildiği mal veya hizmetlerin bir kısmı ya da tamamı için genel veya belirli bir coğrafi alanda geçerli olacak şekilde lisans sözleşmesine konu olabilecek. Lisans sözleşmesinin yazılı şekilde yapılması ve taraflarca imzalanması zorunlu olacak.
Markanın hükümsüz sayılmasına, yetkili mahkeme tarafından karar verilecek. Marka sahibinin veya yetkili kıldığı kişinin kullanımı sonucunda markanın, tescil edildiği malların veya hizmetlerin niteliği, kalitesi, üretim yeri veya coğrafi kaynağı konularında halkı yanıltma ihtimali ortaya çıkması halinde, marka mahkeme tarafından hükümsüz sayılacak.
Marka hakkı; markanın koruma süresinin dolması ve markanın süresi içinde yenilenmemesi ve marka sahibinin marka hakkından vazgeçmesi halinde sona erecek.
Markanın sağladığı hakları tecavüze uğrayan marka sahibi, mahkemeden fiilin tecavüz olup olmadığının tespiti, markanın sağladığı haklara tecavüzün önlenmesi, markanın sağladığı haklara tecavüzün kaldırılmasını talep edebilecek. Bu kapsamda; özellikle markanın sağladığı haklara tecavüz sayılan fiillere konu olan ürünler ile bunların üretiminde kullanılan cihaz, makine gibi araçlara el konulması ve markanın sağladığı haklara tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin alınması, masraflar tecavüz edene ait olmak üzere el konulan ürünler ile cihaz ve makine gibi araçlar üzerindeki markaların silinmesi veya markanın sağladığı haklara tecavüzün önlenmesi için kaçınılmazsa imhası da talep edilebilecek.
Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı taklit ederek hizmet sunan, ürün üreten, satan, dağıtan veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkaran ya da bu amaçlar için gümrük bölgesine yerleştiren, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutan ya da ticari amaçla elde bulunduran kişi, kusurluysa neden olduğu zararı tazmin etmekle yükümlü olacak.
Marka sahibinin uğradığı zarar, sadece fiili kaybın değerini değil, markanın sağladığı haklara tecavüz dolayısıyla yoksun kalınan kazancı da kapsayacak.
Markanın sağladığı haklara tecavüz eden tarafından markanın kötü veya uygun olmayan bir şekilde kullanılması sonucunda, markanın itibarı zarara uğrarsa, marka sahibi, bu gerekçeyle ayrıca tazminat isteyebilecek.
Marka sahibi, markanın sağladığı haklara tecavüz eden tarafından piyasaya sürülmüş ürünleri kişisel ihtiyacı ölçüsünde elinde bulunduran veya kullanan kişilere karşı, dava açamayacak.
|
Yorumlar |
|
Evren Esat Ozkan
-
20.02.2009 09:33
|
|
İşkence aletine patent almaya kalkan olmuşmudur ya da olurmu bilemiyorum ama bir şekilde toplum genelinin benimsediği ahlak kurallarına aykırı diye yine aynı toplumun bir kısmı tarafından kullanılabilecek bir ürünün patentinin alınamaması pek çağdaş bir uygulama gibi gelmedi bana. Ama AKP kadrolarına yakışmış mı? Yakışmış!
|
Yunanistan'da mali krizle mücadele çerçevesinde alınan önlemler çerçevesinde bankalarda bulunan paralarının vergilendirilmesinden korkan ve Yunan ekonomisinin geleceğinden endişe eden Yunanlıların par
Albüm yapımının 200 bin dolara çıktığı sektörde, single albümler en fazla 30 bin liralık maliyetleriyle tercih ediliyor.
Altın fiyatlarındaki artış ev hanımlarının düzenlediği günlerin vazgeçilmezlerinden olan çeyrek altına olan ilgiyi azalttı.
NE YAPARLARSA AFFETMEZ? ''IMF ile bir anlaşma yapmak Türkiye ekonomisini daha hızlı büyütecekse, işsizlikteki azalmayı beraberinde getirecekse ve biz sırf bunun üzerinden bir kahramanlık yapalım, bunu
BELÇİKALI bir turizm firmasının, 'Bisiklet Üstünde Günler' sloganıyla Belçika ve Hollanda'dan Türkiye'ye gönderdiği turistler bisikletle Akdeniz'i keşfediyor.
PLAN YAPMAYAN İNSANLAR ÜLKESİ, TÜRKİYE
|