|
|
01 Aralık 2006 Cuma 00:59
|
Yazarlar
|
Zor Bir YAKLAŞIM ...
Meclis'e sevk edilen Anadolu Yaklaşımı adlı yasa tasarısı, bankalara borcu olan ve bu borcunu zamanında ödeyememiş Küçük ve Orta Boy İşletmelere
(KOBİ'lere) ödeme kolaylığı getiren finansal bir düzenlemedir.
Adından yanlış anlaşılmasın, Anadolu Yaklaşımı sadece Anadolu'da kurulu
firmaları değil, İstanbul'da bulunan KOBİ'leri de kapsayacaktır. Bu düzenlemeden
yararlanmanın önemli iki koşulu, KOBİ olmak (yasa tanımını getiriyor) ve
bankalara vadesinde ödenemeyen borcu olmaktır.
Anadolu Yaklaşımı yasalaşınca, bankalara vadesinde ödenememiş borcu olan her KOBİ,
bu borcun yeniden yapılandırılmasını isteyebilecektir. Örneğin bir ya da birden
çok bankaya 100.000 YTL vadesi geçmiş borcunuz varsa, bu borç, belli bir dönemi
ödemesiz olmak üzere, daha uzun yıllara (iki ile yedi yıl arası olabilir)
yayılacaktır.
Daha önce de 2002 ve 2005 yılları arasında, büyük işletmeler için benzer bir
düzenleme yapılmış ve bu düzenlemeye de İstanbul Yaklaşımı adı verilmişti.
Ancak İstanbul Yaklaşımı ile Anadolu Yaklaşımı arasında ilk bakışta bazı temel
farklar olduğu görülmektedir.
Şöyle ki:
- Anadolu Yaklaşımından 40 ile 70 bin arasında KOBİ yararlanacak
(İstanbul Yaklaşımına sadece 322 büyük ölçekli firma girmişti);
- Sayıları 40 ile 70 bin arasında değişen KOBİ'lerin toplam banka
borcunun 1,2 milyar dolar olduğu hesaplanıyor (İstanbul Yaklaşımı ile 6 milyar
dolarlık borç yeniden yapılandırılmıştı);
- 1,2 milyar dolarlık banka borcunun çoğunluğu Halk Bankasına; geri
kalanı diğer bankalara imiş (sanırız İstanbul Yaklaşımında bu tür bir banka
yoğunlaşması yoktu);
- Bankalara kredilerini ödeyemeyen KOBİ'ler, sadece banka borçlarının
değil, ayrıca vergi ve SSK borçlarının da yeniden yapılandırılmasını
istiyorlar (İstanbul Yaklaşımında bu yoktu)
...
Hükümetimiz, Anadolu Yaklaşımının hızla yasalaşmasını ve uygulamanın
başlamasını istiyor. Çünkü bir genel seçim yılı olan 2007'de piyasalara bu tür
bir rahatlama getirilmesi, politik açıdan AKP için uygun olacaktır.
Borcun sahibi bankalar açısından bakarsak, ilk bakışta alacağınızın daha uzun
zamanda tahsil edilmesi, pek hoş bir gelişme gibi algılanmayabilir.
Ama şunu unutmayalım ki zaten bu alacak şu anda "şüpheli alacaklar"
arasındadır ve tahsil edilme olanağı da oldukça düşüktür. Hal bu ki borç
yeniden yapılandırılır ve borçlu firmaya bir "hayat öpücüğü" verilirse,
belki tahsilat şansı artar.
Ayrıca eğer bir bankanın tahsil edilemeyen alacağı (kredisi) varsa, bu alacak için
bir karşılık (sermaye) ayırması gerekmektedir.
Hal bu ki Anadolu Yaklaşımı gibi bir uygulama ile tahsil edilemeyen alacağı
şüpheli krediler kısmından çıkarabilirsiniz (çünkü borç artık yeniden
yapılandırılmıştır ve ödemesi daha uzun vadeye yayılmıştır). Böylece bu kredi için
çok daha az karşılık (yani sermaye) ayırmak zorunda kalırsınız.
İşte zaten tam bu nedenle bankalar, Anadolu Yaklaşımına giren bazı / birçok
firmanın uzun dönemde yaşayacağına inanmasalar bile, borçları yeniden
yapılandırmayı kabul edeceklerdir.
...
Peki Anadolu Yaklaşımı genel ekonomi için yararlı bir uygulama mıdır ?
Yanıtlanması oldukça zor bir soru...
Çünkü,
a) Evet Anadolu Yaklaşımı yararlı olabilir; çünkü kendi edimleri
dışındaki nedenlerden dolayı finansal sıkıntıya girmiş firmaların ekonomiye
kazandırılması sağlanabilir;
b) Hayır Anadolu Yaklaşımı yararlı olmaz, çünkü finansal
sıkıntıda olan firmalardan birçoğu bu sıkıntıya, kötü yönetim ve iş bilmezlik
nedeni ile girmişlerdir. Hastalığın nedeni olan kötü yönetim çözülmeden, ne
kadar ek nefes alma süresi sağlarsanız sağlayın, hastalık tümden iyileşmeyecektir.
Liberal ekonominin en önemli ilk kuralı pazarlara serbest giriş (free
entry) ise, ikinci en önemli kuralı da pazardan serbest çıkıştır (free
exit). Yani firmaların iflasına / pazardan çıkmasına izin vereceksiniz...
Hatta pazardan çıkmalarına (kapasitelerinin ortadan kalkmasına) olanak
yaratacaksınız.
Yapamayan, beceremeyen, kazanç elde edemeyen, çarkını döndüremeyen ... firma, ne
olursa, kim olursa, ne yaparsa yapsın, pazardan çıkmalıdır.
Eğer başarısız firmaları, üzerinde tam uzlaşmaya varılamayan tartışmalı bir
gereçle ile pazarda tutmayı sürdürürsek, aslında başarılı olan firmaların
yaşama şansını da azaltmış olmaz mıyız ?
Ertuğ Yaşar;
İstanbul 30.11.2006
ertug@yasar.nom.tr
www.ertugyasar.com
İçimize sinmiş bu, 'hayata Türk gibi bakma, seni bir aptal sanırlar' durumu...
Yakıp yıkıcılar; öfke kusucular onlar...
Bizi 'çaresiz' bırakıyorsunuz arkadaşlar ve ne diyeceğimizi bilemiyoruz...
TÜRKİYE'NİN EN BÜYÜK SİYASİ PARTİSİ, KARARSIZLAR PARTİSİDİR: Vatandaş Nevzat Basım yerel seçimlerde nasıl oy verecek?
İNSANIN ONLARI EKRANDA DİNLERKEN, 'NE BAĞIRIYORSUN YA' DİYESİ GELİYOR. 'NE BAĞIRIYORSUN; NEYE BAĞIRIYORSUN; TEK VATANSEVER SEN MİSİN SANIYORSUN?'
BENİM YAŞADIĞIM KREDİ KARTI SORUNUNU SİZ DE YAŞAMIŞ OLABİLİRSİNİZ: Bayram alışverişini kredi kartıyla yapanların başına geldi mi bilmiyorum; ama benim geldi...
|